ලෝක දේශපාලන ඉතිහාසය දිහා ආපහු හැරිලා බලද්දී කාටවත්ම විශ්වාස කරන්න බැරි තරමේ පුදුම සහගත වාර්තාවකට හිමිකම් කියන නායකයෙක් තමයි කියුබාවේ හිටපු නායක ෆිදෙල් කැස්ත්රෝ කියන්නේ. අපි සාමාන්යයෙන් චිත්රපටවල දකින මට්ටමේ ඝාතන උත්සාහයන් එකක් දෙකක් නෙවෙයි, ඝාතන උත්සාහයන් 638 කින් ඔහු දිවි ගලවා ගත්තා කියන එක දැන් ලෝක ප්රසිද්ධ කාරණයක්. මේ අසීමිත ඝාතන ප්රයත්නයන් නිසාම ඔහු ලෝකයේ වැඩිම වාර ගණනක් ඝාතනය කිරීමට තැත් කළ පුද්ගලයා ලෙස ගිනස් වාර්තාවට පවා ඇතුළත් වෙලා තියෙනවා.
ඇත්තටම මේ ඝාතන සැලසුම්වලින් බහුතරයක් පිටුපස හිටියේ ලෝක බලවතා වන ඇමරිකාවේ සී.අයි.ඒ (CIA) සංවිධානය බව රහසක් නෙවෙයි. කියුබාව ඇමරිකාවට ඉතා ආසන්නයේ පිහිටා තිබුණත්, එහි කැස්ත්රෝ ගෙන ගිය සමාජවාදී පාලනය ඇමරිකාවට ලොකු හිසරදයක් වුණා. ඒ නිසා ඇමරිකානු ජනාධිපතිවරුන් ගණනාවක්ම උත්සාහ කළේ කොහොම හරි කැස්ත්රෝව බලයෙන් ඉවත් කරන්න හෝ මරා දමන්නයි. නමුත් පුදුමෙ කියන්නේ ඒ හැම සැලසුමක්ම මොකක් හෝ හේතුවක් නිසා ව්යර්ථ වුණා. මේවා අතර ඉතාමත් භයානක වගේම සමහර ඒවා ඉතාමත් විකාරරූපී සැලසුම් පවා තිබුණා.
උදාහරණයක් විදිහට වරක් ඔහු බොන්න ගිය චොකලට් මිල්ක්ශේක් එකකට වස පෙත්තක් දාලා මරන්න හැදුවත්, අන්තිම මොහොතේ වේටර්වරයා ඒ වස පෙත්ත ගන්න හදනකොට එය අධිශීතකරණයේ අයිස් වලට ඇලී දියවී යාම නිසා ඔහු බේරුණා. ඒ වගේම පුපුරන ද්රව්ය අඩංගු සුරුට්ටු ලබා දීම, ඔහු කිමිදීමට ප්රිය කළ නිසා කිමිදෙන ඇඳුමේ මාරාන්තික දිලීර ආසාදන ඇති කරන විෂබීජ තැවරීම සහ පුපුරන බෙල්ලන් මුහුදු පතුලේ තැබීම වගේ ඉතාම සියුම් සහ අසාමාන්ය සැලසුම් පවා මේ අතර තිබුණා.
තවත් ප්රසිද්ධම සහ චිත්රපටයක වගේ සිදුවීමක් තමයි කැස්ත්රෝගේ පැරණි පෙම්වතියක් වන මරීටා ලොරෙන්ස් යොදාගෙන ඔහුව මරන්න හදපු එක. සී.අයි.ඒ එක ඇයට දීලා තිබුණේ වස පෙති කැස්ත්රෝට රහසිගතව දෙන්නයි. නමුත් ඇය ඒ පෙති තමන්ගේ මුහුණු ආලේපන පෙට්ටියේ හංගගෙන ඉන්නකොට ඒවා ක්රීම් එකත් එක්ක දියවෙලා ගියා. අවසානයේදී ඇය කැස්ත්රෝට ඇත්තම කිව්වා. තමන්ව මරන්න ආපු බව දැන දැනත් කැස්ත්රෝ තමන්ගේ පිස්තෝලය ඇය අතට දීලා තමන්ට වෙඩි තියන්න කිව්වත්, ඔවුන් අතර තිබුණු ආදරය නිසා ඇයට ඒක කරගන්න බැරි වුණා කියලා තමයි ඉතිහාසයේ සඳහන් වෙන්නේ.
ඇමරිකානු ජනාධිපතිවරුන් දස දෙනෙකුට වඩා කාලයත් එක්ක මාරු වුණත් ඒ කිසිම කෙනෙක්ට කැස්ත්රෝව සොලවන්නවත් බැරි වුණා. පරීක්ෂණවලින් හෙළිවුණු විදිහට මේ ඝාතන උත්සාහයන් සියල්ලම වගේ ව්යර්ථ වුණේ කියුබානු ආරක්ෂක අංශවල තිබුණු දක්ෂතාවය සහ කැස්ත්රෝට තිබුණු පුදුමාකාර වාසනාව නිසා කියලයි කියන්න වෙන්නේ. අවසානයේදී ලෝක බලවතාට පවා අභියෝග කරපු මේ විප්ලවීය නායකයා, තමන්ව මරන්න ආපු සියලුම උණ්ඩවලින් බේරිලා වයස අවුරුදු 90දී සාමාන්ය ස්වභාවික මරණයකින් මිය ගියේ ලෝකයටම අමතක නොවන පාඩමක් ඉතිරි කරමින්.